गोल्ड लोन घेतलंय? केव्हा होऊ शकतो दागिन्यांचा लिलाव? इथे वाचा सगळा नियम!

भारतात सोनं आणि चांदी फक्त आर्थिक साधन नाहीत, तर घरातील कुटुंबासाठी भावनिक मूल्य देखील असतात . घरातील दागिने, आई–आजोबांकडून मिळालेली वारसाप्राप्त वस्तू किंवा वैयक्तिक आवडती सोन्याची नाणी – या सगळ्या गोष्टी केवळ सजावटीसाठी नाहीत, तर गरजेच्या वेळी आर्थिक सहाय्य म्हणून हाताशी येतात.

गोल्ड/सिल्वर लोन म्हणजे काय?

आजकाल अनेक लोक अचानक आर्थिक गरजेमुळे सोनं किंवा चांदी गहाण ठेवून कर्ज घेतात. व्यवसायासाठी थोडी मदत हवी, अचानक खर्च आला किंवा वैयक्तिक गरज असेल, अशा परिस्थितीत हा पर्याय सोपा आणि वेगवान आहे.

अलिकडेच RBI ने नवीन नियम जाहीर केले आहेत, जे एप्रिल 2026 पासून लागू होतील. यानुसार, देशातील सर्व व्यावसायिक बँका, ग्रामीण बँका, सहकारी बँका, NBFCs आणि हाऊसिंग फायनान्स कंपन्या आता सोन्यासोबतच चांदीवरही कर्ज देऊ शकतील.

---

कुठल्या धातूंवर कर्ज मिळणार नाही?

• बुलियन स्वरूपातील धातू – बिस्कीट, बार, इन्गोट्स, उच्च शुद्धतेची नाणी – यावर कर्ज मिळणार नाही.

• ETF किंवा म्युच्युअल फंड्स – सोनं किंवा चांदीच्या ETF वर कर्ज नाही.

• मालकी हक्क अस्पष्ट असलेले दागिने बँका स्वीकारत नाहीत.

• आधीच गहाण ठेवलेल्या दागिन्यांवर पुन्हा कर्ज घेणे बंदी आहे.

---

किती वजनाचे दागिने तारण ठेवता येतात?

• सोन्याचे दागिने: जास्तीत जास्त 1 किलो

• चांदीचे दागिने: जास्तीत जास्त 10 किलो

• सोन्याची नाणी: 50 ग्रॅम

• चांदीची नाणी: 500 ग्रॅम

---

किती कर्ज मिळू शकते?

कर्ज दागिन्यांच्या मूल्यावर आणि LTV (Loan To Value) रेशोवर ठरते:

• दागिने ₹2.5 ते ₹5 लाख: 80% कर्ज

• ₹2.5 लाखांपेक्षा कमी: 75% कर्ज

• ₹5 लाखांपेक्षा जास्त: LTV 75%

---

बँक कशी ठरवते किंमत?

सोनं–चांदीच्या किंमती रोज बदलतात. बँक सर्वात कमी उपलब्ध किंमत गृहीत धरते:

• मागील 30 दिवसांची सरासरी किंमत

• IBJA ने जाहीर केलेला मागील दिवसाचा Closing Rate

• SEBI ने जाहीर केलेला Closing Rate
  यापैकी कमी किंमत दागिन्यांच्या मूल्यांकनासाठी वापरली जाते.

---

कर्ज वेळेत न फेडल्यास काय?

सर्वात महत्वाचा मुद्दा! लोकांना भीती असते, “पैसे वेळेत न भरले तर दागिने जाऊन राहतील का?”

• नोटीस पाठवली जाते

• पत्ता नसेल तर सार्वजनिक नोटीस

• एक महिना थांबावा लागतो

• नंतरच लिलाव करता येतो

• लिलावात राखीव किंमत: किमान 90% मार्केट मूल्य

• दुसऱ्या वेळी: 85% पर्यंत कमी करता येते

• कर्ज फेडल्यावर दागिने लगेच परत करणे बँकेचे कर्तव्य

• उशीर झाला तर दररोज ₹5,000 नुकसानभरपाई

---

कर्ज कधी घ्यावे?

• हा पर्याय शेवटचा असावा

• व्याजदर 18–23% पर्यंत जाऊ शकतो

• स्टोरेज खर्च वाढतो

• वेळेत न भरल्यास दागिने कायमचे गमावण्याचा धोका

---

सारांश:
सोनं–चांदीवरील कर्ज हे गरजेच्या वेळी सोयीस्कर आहे, पण सावधगिरी आणि नियोजन आवश्यक आहे. तुमच्या पिढ्यानपिढ्या जतन केलेल्या दागिन्यांचा योग्य वापर करा, आणि वेळेत कर्ज फेडणे ही सर्वोच्च प्राधान्य असावी.

#GoldLoan #SilverLoan #FinancialTips #RBIUpdates #MetroNews #SafeInvestment #WealthManagement